حزب مؤتلفه اسلامی

اصولگرایان

حزب مؤتلفه اسلامی (نام‌های پیشین: جمعیّت مؤتلفه اسلامی و هیأت‌های مؤتلفه اسلامی) یک حزب سیاسی–مذهبی مهم و سابقه دار در ایران است که در سال ۱۳۴۲ از ائتلاف ۳ هیأت مذهبی – هیأت مسجد امین‌الدوله، هیأت مسجد شیخ‌علی و هیأت اصفهانی‌ها– پیرو آیت‌الله خمینی در منزل وی شکل گرفت.

این تشکل که به جناح راست و اصول‌گرایان سنتی تعلق دارد، قشر «بازاری‌های مذهبی» را نمایندگی می‌کند.

این جمعیت همچنین در امور خیریه و تأسیس نهادهایی نظیر مدرسه اسلامی و صندوق قرض‌الحسنه فعال بوده‌است.

هیأت‌های مؤتلفه که در زمان ایجاد به شدت تحت تأثیر اندیشه‌های آیت‌الله خمینی بودند، نقش برجسته‌ای در قیام ۱۵ خرداد ۱۳۴۲ و ترور حسنعلی منصور ایفا نمودند و با شرکت در انقلاب اسلامی، بدنه مذهبی سنتی جامعه را علیه حکومت پهلوی بسیج کردند.

پس از پیروزی انقلاب و تشکیل نظام جمهوری اسلامی، به سازمان‌یافته‌ترین و منسجم‌ترین نیروی سیاسی جناح راست بدل شدند و دستِ‌کم تا پایان دهه نخست انقلاب این جایگاه را حفظ نمودند.

از اواسط دهه ۱۳۷۰ و با تغییر فضای سیاست ایران، جمعیت مؤتلفه از دیگر نیروهای راست‌گرا عقب ماند و نفوذش کم شد. با انتخاب محمود احمدی‌نژاد به عنوان ششمین رئیس‌جمهور ایران در سال ۱۳۸۴، کم‌کم نیروهای جوان اصول‌گرا آن‌ها را از صحنه سیاسی ایران کنار زدند.در حال حاضر حزب مؤتلفه در مقایسه با معیارهای نسل اول خود نقشی در سیاست ایران ندارد.

حزب یا گروه در یک نگاه